منبع: مرکز مطالعات و پژوهش های فلکی – نجومی، وابسته به دفتر آیت الله سیستانی (دام ظله)

قَمَر (ماه) در عقرب،‌ به وضعیتی اشاره دارد که کُره ماه در برج عقرب یا مقابل صورت فلکی عقرب (کژدم) قرار گیرد. عقرب یکی از برج‌های دوازده‌گانه آسمان است که در منطقة البُروج قرار دارد. منطقة البروج نیز نواری است که خورشید، ماه و سیارات از زاویه دید ناظر زمینی از آن عبور می‌کنند و دایره میانی آن سیر حرکت ظاهری سالانه خورشید است.

قمر در عقرب، قرار گرفتن ماه در صورت فلکی عقرب است. کره ماه در طول یک ماه قمری یک بار به طور کامل به دور زمین می‌چرخد که این دور کامل، به دوازده قسمت تقسیم شده و برج‌هایی نیز برای هر یک از آنها انتخاب شده است که اولین آنها برج حَمَل و آخرین آنها برج حوت است. هنگامی که کره ماه در چرخش خود به دور زمین به برج عقرب می‌رسد، قمر وارد عقرب می‌شود و هنگامی که از برج عقرب خارج می‌شود، گفته می‌شود قمر از عقرب خارج شد. ورود و خروج کره ماه در برج عقرب، دو روز و نیم طول می‌کشد و این حالت در هر ماه قمری یک بار رخ می‌دهد.

هرچند که از نظر برخی منجمین حرکات و صور فلکی و اجرام آسمانی در زندگی انسان تاثیر دارد. اما اسلام اعتنای بیش از حد به این مساله را نهی کرده است و باید در همان مواردی که شرع به آن پرداخته است اکتفا نمود.

از نظر دینی در متون اسلامی هنگام قمر در عقرب باید از انجام کارهای اساسی مانند ازدواج و بنای خانه و مسافرت پرهیز کرد یا در قبال آن صدقه پرداخت. فقیهان شیعه، اجرای صیغه ازدواج و سفر کردن در هنگام قمر در عقرب را با اتکا به روایتی از امام صادق (علیه السلام) مکروه شمرده‌اند؛ اما این حکم را شامل مراسم جشن ازدواج نمی‌دانند.

امام صادق علیه السلام میفرمایند:

«مَنْ سَافَرَ أَوْ تَزَوَّجَ وَ الْقَمَرُ فِی الْعَقْرَبِ لَمْ یَرَ الْحُسْنَى.»؛ «کسی که سفر کند و یا ازدواج کند در حالی که قمر در عقرب باشد خوشی و خوبی نمی‌بیند.» (من لایحضره‌الفقیه، ج۲ ص ۲۶۷ / الوافی، ج۱۲ ص۳۵۴ / وسائل الشیعه، ج۱۱ ص۳۶۷ / بحارالانوار، ج۱۰۰ ص۲۶۸)

همچنین در روایت حرز کبیر امام جواد علیه السلام از آن حضرت نقل شده است که هنگامی که (برای اولین بار) خواستی حرز را به بازو ببندی،نماز مخصوص آن را بجا آور و سزاوار است که در آن هنگام قمر در عقرب نباشد. (مهج الدعوات و منهج العبادات، ص 39 / بحار الأنوار چاپ بيروت، ج‏91، ص 358)

لذا توجه داشته باشید که برای خواندن نماز حرز امام جواد علیه السلام باید این تاریخ ها را در نظر بگیرید و نماز حرز را در روزهای قمر در عقرب نخوانید.

جهت آشنایی با روش خواندن نماز حرز امام جواد علیه السلام کلیک کنید.